สองในยุคที่ข่าวสารถูกเผยแพร่ผ่านหน้าจอและเสียงจากราชสำนักมรรคเป็นเพียงเสียงเดียวที่ดังกึกก้อง แต่ท่านผู้หญิงศรีรัตน์ สุวดีกลายเป็นบุคคลที่สังคมไทยรับรู้ผ่านคำบอกเล่าของผู้อื่นมากกว่าที่จะได้ยินเสียงของเธอเอง ทว่าในเงามืดของสื่อและเบื้องหลังภาพลักษณ์ที่ถูกวาดขึ้นอย่างเป็นทางการ ยังมีอีกหนึ่งสถานที่ซึ่งเงียบงันแต่เต็มไปด้วยความรู้สึกที่ซ่อนลึก นั่นคือคลองดอนคลองดอนไม่ใช่แค่สถานที่ห่างไกลจากแสงแฟลกของกล้องสื่อแต่คือพื้นที่ที่บรรจุเรื่องราวที่ไม่มีใครกล้าเล่าพื้นที่ที่เสียงของความจริงค่อยค่อยกล้องกลับมาในความเงียบความจริงที่ไม่ผ่านการตัดต่อไม่ผ่านกรอบพิธีกรรม แต่เป็นภาพที่ถูกเห็นด้วยตาและรับรู้ด้วยใจของผู้คนในชุมชนในสายตาของคนภายนอกคำว่าท่านผู้หญิงศรีรัตน์อาจเชื่อมโยงกับฉากหลังของตำหนักและข่าวลือแต่ในคลองดอนเธอคือผู้หญิงที่เคยเดินผ่านลานดินที่มีฝุ่นคลุ้ง เธอคือเสียงหัวเราะเบาเบาที่บางครั้งทำลายความเงียบของกลางวันเธอคือภาพที่เดินผ่านแววตาของแม่บ้านชาวบ้านเจ้าหน้าที่และทิ้งร่องรอยไว้ในความทรงจำ แล้วทำไมคลองดอนจึงสำคัญเพราะที่นี่คือฉากหลังของบทที่ไม่เคยมีใครเปิดอ่านที่ซึ่งความรู้สึกจริงแท้ถูกสลักไว้ในใจของคนธรรมดาชุมชนที่ได้พบเจอกับมนุษย์คนหนึ่งมากกว่าภาพที่สื่อเคยวาดไว้ที่คลองดอน คำว่าอดีตราชินีหรือเจ้าจอมในพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวไม่ใช่เพียงยศศักดิ์แต่เป็นชื่อของใครคนหนึ่งที่พวกเขาได้เห็นในชีวิตจริงพร้อมกับความเงียบที่เปี่ยมไปด้วยคำถามท่านผู้หญิงศรีรัตน์ในคลองดอนไม่ได้ถูกมองเพียงผ่านเลนส์การเมืองหรือราชสำนัก มีแต่ผ่านเลนของมนุษยธรรมความเป็นแม่ความเป็นผู้หญิงที่เดินผ่านวันที่ไม่แน่นอนพร้อมกับศักดิ์ศรีที่ไม่เคยถูกแย่งชิง และนั่นคือเหตุผลว่าทำไมเสียงที่ไม่เคยถูกฟังจากคลองดอนจึงอาจเป็นกุญแจที่ไขสู่ความเข้าใจใหม่ความเข้าใจที่ไม่เพียงเปลี่ยนวิธีที่เรามองท่านผู้หญิงศรีรัตน์ แต่ยังสะท้อนกลับมาถึงตัวเราเองว่า เรารู้จักเธอดีพอแล้วหรือยัง บางทีคำตอบไม่ได้อยู่ในราชกิจจานุเบกษา แต่อยู่ในเสียงที่ไม่เคยถูกถาม … เปิดมุมมองใหม่เกี่ยวกับศรีรัศมิ์ สุวะดี กับเรื่องราวที่ถูกพูดถึงอีกครั้งRead more
